
پاسخ کوتاه: برای تخته سیزال از تیپ فلزی و برای تخته الکترونیک از تیپ نرم پلاستیکی استفاده کنید. تیپ فلزی استاندارد حدود ۳۰ تا ۳۲ میلیمتر با سطح شیاردار یا آجدار برای بیشتر بازیکنان مناسب است. تیپها را همیشه تیز و صاف نگه دارید و موقع تیز کردن، نوک را فقط در یک جهت روی سوهان بکشید.
تیپ (Point) یا نوک دارت تنها قسمتی است که با تخته تماس دارد. نوع، طول و بافت تیپ تعیین میکند دارت چقدر محکم در تخته بماند، چند بار از تخته برگردد (Bounce-out) و چقدر به الیاف تخته آسیب بزند.
در این راهنمای انتخاب تیپ دارت، بر اساس اطلاعات فنی A‑Z Darts، توصیههای Shot و قوانین رسمی، انواع تیپ فلزی و نرم، طول و رزوه مناسب و روش درست تعویض و تیز کردن نوک دارت را توضیح میدهیم.
تیپ فلزی یا تیپ نرم؟
| ویژگی | تیپ فلزی (Steel point) | تیپ نرم (Soft tip) |
|---|---|---|
| جنس | فولاد سختشده یا تیتانیوم | پلاستیک، مثل نایلون |
| تخته مناسب | سیزال (مویی) | الکترونیکی سوراخدار |
| روش اتصال | پرسی؛ با ابزار مخصوص تعویض میشود | پیچی؛ با دست باز و بسته میشود |
| بستهبندی | معمولاً ۳ عددی | بستههای ۲۰ تا ۱۰۰۰ عددی |
| عمر | طولانی؛ گاهی نیاز به تیز کردن | کوتاهتر؛ میشکند و عوض میشود |
هشدار: تیپ فلزی سطح و سنسورهای تخته الکترونیک را خراب میکند و تیپ نرم هم برای تخته سیزال ساخته نشده است. همیشه تیپ را با نوع تخته هماهنگ کنید.
مدلها را در دستههای تیپ فلزی و تیپ نرم ببینید.
انواع تیپ فلزی

بر اساس بافت سطح
- صاف (Smooth): اصطکاک کمتری دارد و راحتتر وارد تخته و از آن خارج میشود، ولی احتمال لیز خوردن و برگشت آن کمی بیشتر است.
- شیاردار یا رینگی (Grooved): شیارهای حلقهای در الیاف سیزال گیر میکنند و دارت را محکمتر نگه میدارند.
- آجدار یا ماشینکاریشده (Knurled / Milled): طرحهای ماشینکاری که چسبندگی بیشتری با الیاف تخته ایجاد میکنند.
- حکاکی لیزری (Etched): طرحهای ظریفی که با لیزر ایجاد میشوند و مواد کمی از تیپ برمیدارند.
- طرحهای برجسته: طرحهای خاردار، سرنیزهای یا نقطهای که در بعضی مدلهای جدید دیده میشوند.
بر اساس جنس و پوشش
بیشتر تیپها از فولاد سختشدهاند و مدلهای گرانتر از تیتانیوم ساخته میشوند. تیپهای رنگی (مشکی، طلایی یا رنگینکمانی) روکش دارند و این روکش بهمرور، بهخصوص در اثر تیز کردن، از بین میرود.
طول تیپ فلزی چقدر باشد؟
تیپهای فلزی در طولهای مختلفی از حدود ۲۵ تا بیش از ۵۰ میلیمتر ساخته میشوند. طول اعلامشده از سر تا انتهای تیپ است و حدود ۴ تا ۶ میلیمتر آن داخل بارل قرار میگیرد.
| طول تیپ | ویژگی | مناسب برای |
|---|---|---|
| ۲۶ تا ۲۸ میلیمتر | کوتاه و سبک | کسانی که دارت جمعوجور میخواهند |
| ۳۰ تا ۳۲ میلیمتر | استاندارد | بیشتر بازیکنان؛ رایجترین طول |
| ۳۵ تا ۴۱ میلیمتر | بلند | فاصله بیشتر بین بارلها در تخته |
طبق A‑Z Darts، بیشتر بازیکنان حرفهای از تیپهای حدود ۳۰ میلیمتری استفاده میکنند، اما بسیاری به سمت تیپهای حدود ۴۰ میلیمتری رفتهاند. تیپ بلندتر کمی وزن را به جلو میآورد و چون بارلها دورتر از سطح تخته قرار میگیرند، دارتها کمتر به هم برخورد میکنند.
سیستمهای تیپ تعویضی و تبدیل
- تیپهای پیچی تعویضی: سیستمهایی مثل Swiss Point تارگت اجازه میدهند تیپ فلزی را بدون ابزار پرس عوض کنید یا طول و بافت آن را تغییر دهید. این تیپها فقط با بارلهای سازگار همان سیستم کار میکنند.
- تیپ تبدیل (Conversion point): تیپ فلزی پیچی که روی بارل نوک نرم بسته میشود تا بتوانید با همان دارت روی تخته سیزال بازی کنید. برای جلوگیری از شل شدن، از حلقه لاستیکی استفاده کنید.
- دارتهای نوک متحرک (Moveable point): نوک هنگام برخورد با سیم تخته کمی عقب میرود تا ضربه را بگیرد و احتمال برگشت دارت کمتر شود؛ این نوع کمتر رایج است.
تیپ نرم: انواع، طول و رزوه
تیپهای نرم مصرفیاند و بهمرور میشکنند یا خم میشوند؛ برای همین در بستههای پرتعداد فروخته میشوند. هنگام خرید به این موارد توجه کنید:
- رزوه: رایجترین رزوه 2BA است و با بیشتر بارلها سازگار است. رزوههای دیگر مثل یکچهارم اینچ، 4BA (که در آن بارل داخل تیپ پیچ میشود) و No.5 کمتر رایجاند.
- طول: کوتاه (حدود ۲۰ تا ۲۴ میلیمتر) یا استاندارد (حدود ۲۶ تا ۳۰ میلیمتر).
- شکل: استاندارد، مخروطی یا سرپهن؛ بعضی برندها هم طرح اختصاصی برای قفل شدن بهتر دارند.
- سیستم برند: تیپهایی مثل L-Style و Fit Point طراحی اختصاصی دارند و با بارلهای همان سیستم بهترین عملکرد را دارند.
آموزش تعویض تیپ فلزی
تیپهای فلزی پرسی هستند و با ابزار مخصوص تعویض تیپ (Re-pointing tool) عوض میشوند:
- دارت را طبق دستور سازنده در ابزار قرار دهید و تیپ قدیمی را از بارل بیرون بیاورید.
- سوراخ بارل را تمیز کنید و مطمئن شوید آسیب ندیده است.
- تیپ جدید را صاف در سوراخ بارل قرار دهید.
- با ابزار، تیپ را تا انتها و کاملاً صاف به داخل بارل پرس کنید.
- دارت را بچرخانید و بررسی کنید تیپ کج نباشد.
اگر ابزار ندارید یا مطمئن نیستید، تعویض را به فرد باتجربه بسپارید؛ تیپ کج هم پرواز دارت را خراب میکند و هم به تخته آسیب میزند.
آموزش تیز کردن نوک دارت
تیپ فلزی با برخورد به سیمها و استفاده مداوم کُند میشود. به گفته Shot، تیپ کُند الیاف تخته را بیش از حد فشرده میکند و نشستن دارت را سختتر میکند؛ نتیجهاش هم برگشت بیشتر دارت است. برای تیز کردن:
- از سوهان یا سنگ مخصوص تیز کردن دارت استفاده کنید.
- نوک را با زاویه کم روی سطح سوهان قرار دهید.
- دارت را در حالی که کمی میچرخانید، فقط در یک جهت روی سوهان بکشید و رفتوبرگشت نکنید.
- هدف نوکی تیز و یکنواخت است، نه سوزنی؛ تیز کردن بیش از حد هم به الیاف تخته آسیب میزند.
- نوک را با انگشت لمس کنید تا ناهمواری یا لبه برگشتهای نمانده باشد.
تیپ و سلامت تخته دارت
- تیپهای کج یا قلابشده هنگام بیرون کشیدن، الیاف تخته را بیرون میکشند؛ آنها را صاف یا تعویض کنید.
- تیپ کُند الیاف را فشرده میکند و نشستن دارتها را سختتر میکند.
- دارت را با کمی چرخش از تخته بیرون بیاورید، نه با کشیدن شدید.
- برای نکات کامل نگهداری، راهنمای خرید و نگهداری تخته دارت را بخوانید.
چرا دارت از تخته برمیگردد؟
برگشت دارت (Bounce-out) معمولاً یکی از این دلایل را دارد:
- برخورد نوک به سیمهای تخته؛ تختههایی با سیم نازکتر برگشت کمتری دارند.
- تیپ کُند، یا تیپ صاف بدون بافت.
- تخته فرسوده با الیاف فشرده.
- برخورد با دارتهای دیگر داخل تخته.
- پرتاب خیلی آرام یا با زاویه نامناسب.
تیپ تیز با بافت مناسب، تخته باکیفیت با سیم نازک و چرخاندن منظم تخته، بیشتر این مشکلات را کم میکند.
جمعبندی
برای بیشتر بازیکنان، تیپ فلزی ۳۰ تا ۳۲ میلیمتری با بافت ملایم بهترین شروع است. اگر روی تخته الکترونیک بازی میکنید، تیپ نرم با رزوه 2BA بخرید و همیشه چند تیپ یدکی همراهتان باشد. مراقبت ساده از تیپ، یعنی تیز و صاف نگه داشتن آن، هم برگشت دارت را کم میکند و هم عمر تخته را بیشتر.
تیپ مناسب دارتتان را پیدا کنید. تیپهای فلزی، تیپهای نرم و ابزار تیز کردن را در فروشگاه بوشهر دارت ببینید یا برای مشاوره با ما تماس بگیرید.
سوالات متداول
تیپ دارت چند میلیمتر باشد؟
برای بیشتر بازیکنان ۳۰ تا ۳۲ میلیمتر مناسب است. بعضی حرفهایها تیپهای بلندتر تا حدود ۴۰ میلیمتر را ترجیح میدهند تا فاصله دارتها در تخته بیشتر شود.
تیپ صاف بهتر است یا شیاردار؟
تیپ شیاردار یا آجدار بهتر در الیاف سیزال گیر میکند و برگشت کمتری دارد؛ تیپ صاف روانتر وارد و خارج میشود. برای بیشتر بازیکنان تیپ با بافت ملایم بهترین انتخاب است.
چرا دارت از تخته برمیگردد؟
معمولاً بهخاطر برخورد به سیم، تیپ کُند، تخته فرسوده یا برخورد با دارتهای دیگر. تیز کردن تیپ و استفاده از تخته با سیم نازک کمک زیادی میکند.
هر چند وقت یکبار باید تیپ را تیز کرد؟
هر وقت احساس کردید نوک کُند شده یا دارتها بیشتر از قبل از تخته برمیگردند. نوک را با انگشت بررسی کنید و از تیز کردن بیدلیل و زیاد خودداری کنید.
میشود دارت نوک نرم را به نوک فلزی تبدیل کرد؟
بله، با تیپ تبدیل (Conversion point) که روی رزوه بارل نوک نرم بسته میشود. فقط دقت کنید که وزن کل دارت کمی تغییر میکند.
تیپ نرم چه رزوهای دارد؟
رایجترین رزوه 2BA است که با بیشتر بارلها سازگار است. قبل از خرید، رزوه بارل خود را چک کنید.
منابع
- A-Z Darts – Dart points: everything you need to know
- Shot Darts – How to look after your dartboard
- CyberDarts – Steel tip vs soft tip darts
- Double Top – Standard dart points




[…] سیزال و پلاستیکی برای تخته الکترونیک. جزئیات را در راهنمای انتخاب تیپ دارت […]